CZAR  AKORDEONU
Akordeon [z franc.], instrument muzyczny; idiofon języczkowy (dęty), rodzaj harmonii ręcznej; miech, 2 przegrody z wiatrownicami, kanały wiatrowe i stroiki; klawiatura dla prawej ręki — klawiszowa (melodyczna) i lewej — guzikowa (dźwięki basowe i akordy); często też rejestry do zmiany barwy dźwięku; wynaleziony w XIX w., rozpowszechnił się po 1900 r.

Sercem akordeonu są stroiki przelotowe, czyli cienkie, podłużne, sprężyste blaszki, na jednym swym końcu umocowane, a pozostałą częścią drgające pod naporem powietrza tłoczonego ręcznym miechem. W organkach, zwanych też harmonijką ustną, znajdują się takie same stroiki, lecz grający wdmuchuje i wciąga powietrze ustami. Podobną zasadę konstrukcyjną wykorzystuje stary chiński instrument — szeng. Składa się z wetkniętych do zbiornika powietrznego bambusowych piszczałek różnej długości, zaopatrzonych w stroiki przelotowe (trzcinowe). Okazuje się, że w Chinach znano na długo przed nami, prócz prochu i druku, także... harmonijkę ustną. W Europie dopiero w XVII–XVIII w. zaczęto budować organowe piszczałki stroikowe; w dolnej części takich piszczałek drgały metalowe blaszki. Na przełomie XVIII i XIX w. wynalazek ten znalazł zastosowanie w różnego rodzaju instrumentach. W 1804 Johann Nepomuk Mälzel, wynalazca metronomu, zbudował mechaniczny instrument dęty panharmonikon, na który Ludwig van Beethoven skomponował 1. wersję utworu programowego pt. Zwycięstwo Wellingtona albo bitwa pod Vittorią. Następnie powstają inne instrumenty „na tłoczone powietrze”: eolina (przypomnijmy, że Eol według Odysei Homera był królem wiatrów), eolodikon, aeolomelodicon zbudowany w Warszawie przez Karola Brunnera, aeolopantalon zbudowany w 1824 przez Józefa Długosza (grywał na tym instrumencie Fryderyk Chopin), aż wreszcie w 1821 — physharmonica Antona Häckla, ulepszona w 1849 przez Augusta Debaina, pierwowzór późniejszej fisharmonii. Jednocześnie konstruowano różne typy harmonijek ustnych i instrumenty z miechami uruchamianymi ręcznie. W latach 20. XIX w. Friedrich Buschmann buduje Handäolinę, której udoskonaloną wersję opatentował w 1829 pod nazwą accordionu Cyrillus Damian. Odtąd datuje się popularność tego instrumentu w wielu krajach Europy. Powstały najrozmaitsze jego odmiany: wiedeńska harmonia guzikowa (harmonika), rosyjska harmonia chromatyczna (bajan), harmonie sekundowe, harmonie pedałowe, akordeony z klawiaturą, koncertiny, bandoniony (lub bandoneony) itd. Najważniejszymi ośrodkami produkcji akordeonów były Włochy (Castelfidardo), Niemcy (Klingenthal, Trossingen) i Rosja (Tuła).

Astor Piazzolla

Richard Galliano

Akordeon, zwany "cyją", "wstydem" bądź "Fenderem szelkowym" i podobnie jak harmonijka ustna, był w jazzie używany rzadko, a w Polsce, jak wskazują kpiące nazwy mu nadawane, w jazzowych i "poważnych" kręgach nie cieszył się poważaniem. Zapewne jego rola w faworyzowanej muzyce ludowej polskiej i "radzieckiej" odgrywała znaczną rolę w formowaniu niechęci do tego instrumentu. Ponadto obiektywne trudności w graniu na nim muzyki jazzowej, szczególnie w szybkich tempach, nie zachęcały. Przełomowym wydarzeniem było pojawienie się argentyńskiego wirtuoza bandeonu i kompozytora Astora Piazzolli, który wywodził się z kręgów kultury tanga Buenos Aires, zjawiska w wielu przejawach podobnego do aktywności artystowskich enklaw jazzu, i sztuk z nim związanych. Nagrania Piazzolli z Gerrym Mulliganem - saksofonistą barytonowym, otworzyły przed nieznaną w szerokich kręgach muzyką argentyńską nowe możliwości prezentacji.

Miłośnicy jazzu chętnie przyjęli Piazzollę do grona swoich mistrzów, choć muzyka przez niego grana i komponowana jest znacznie oddalona od znanych im jazzowych klimatów. Jest na pewno częścią muzyki pochodzenia iberyjskiego.
Wybitnym kontynuatorem tradycji wielkiego Argentyńczyka jest  Francuz Richard Galliano.
Flick - Flack > wykonanie:Arkadiusz Korytkowski

Western Suite [fragment] > wykonanie: Arkadiusz Korytkowski

0h, Julie > wykonanie: Arkadiusz Korytkowski

Tico Tico > wykonanie: Arkadiusz Korytkowski

Czardasz (V.Monti) > wykonanie: Arkadiusz Korytkowski

W tym małym kwiatku czerwonym > wykonanie: Arkadiusz Korytkowski i Piotr Dąbrowski

Wróżka czarodziejka > wykonanie: Arkadiusz Korytkowski i Piotr Dąbrowski